Labindalawang taon. Iyon ang tagal naming kasal.
Sapat na iyon para isipin kong kilalang-kilala ko na ang lalaking natutulog sa tabi ko gabi-gabi.
Naaalala ko pa ang mga umagang niyayakap niya ako bago umalis papasok.
Kaya nang magsimula siyang mag-iba, sinabi ko sa sarili ko — pagod lang siya. Trabaho lang.
Kasinungalingang paulit-ulit kong sinabi sa sarili ko.
Isang gabi, habang natutulog na siya, may kumalabog sa sahig.
Isang cellphone. Pero hindi iyon ang phone na alam kong sa kanya.
Ibang kulay. Ibang case. Nahulog mula sa loob ng jacket niyang nakasabit sa pinto.
Tumigil ang paghinga ko.
Bakit may pangalawang telepono ang asawa ko?
Pinulot ko iyon nang dahan-dahan, na parang bomba na sasabog sa kamay ko.
Kabang-kaba, tinipa ko ang apat na numero — ang birthday niya.
Bumukas.
At sa isang iglap na iyon, gumuho ang buong mundong akala kong sa amin.
Libo-libong mensahe. Mga litrato. Mga “good morning” at “miss na kita.”
Lahat, sa iisang babae.
Akala ko iyon na ang pinakamasakit. Nagkamali ako.
Dahil nakita ko kung paano niya i-save ang babae sa kanyang contacts.
Hindi pangalan. Hindi palayaw.
“Asawa.” Iyon ang itinawag niya sa kanya.
At doon ko naunawaan — sa mundong ginawa niya, ako pala ang kabit. Ako pala ang sikreto.
Labindalawang taon akong nagmahal na hindi alam na ako lang pala ang huli sa nakakaalam.
Papatayin ko na sana ang telepono nang tumunog ito sa kamay ko.
Bagong mensahe. Galing sa kanya. Sa babae.
Nanginig ang mga daliri ko. Apat na salita lang. Pero parang kutsilyong dumaan sa dibdib ko.
“Mahal, buntis na ako.”
Tinitigan ko ang natutulog kong asawa. Kalmado. Payapa. Na parang walang buhay na winawasak.
At sa gabing iyon, may namatay sa akin. Pero may isinilang din — isang desisyon.
Ang ginawa ko kinaumagahan, hinding-hindi niya inakala.